Angst is je redding – Ebolacrisis

Predikant Dick Looijen (63) is de vader van Evita Looijen (37) die in Bo, Sierra Leone, als verpleegkundige Ebola-patiënten verzorgt en andere verpleegkundigen opleidt. ,,Het is doodeng werk, ja. Maar we zijn door Evita goed voorbereid op haar missie. Ze heeft ons stap voor stap geïnformeerd over haar besluit – daar vroeg ze ook feedback op. Wij hebben gezegd: ‘Als je denkt dat je het kunt en moet doen, ga vooral.’”

Door Hille Takken

,,Evita heeft eerder voor Artsen zonder Grenzen in Afghanistan gewerkt. Het geweld en de dreiging daar waren onbestemder. Ik hield continu het nieuws in de gaten. Deze keer is dat anders. Het gaat over je eigen verantwoordelijkheid nemen.

,,Artsen zonder Grenzen gaat zeer zorgvuldig en verantwoord te werk, neemt geen risico’s en hanteert strenge voorschriften. De medewerkers wisselen elkaar steeds af. Ze mogen maximaal een uur lang een beschermend pak dragen. Het is er al gauw 40 graden, dus ze drijven van het zweet. Hun handen zijn doorweekt van het chloor – iedere aanraking wordt vermeden. Ze houden elkaar in de gaten – ze vragen elkaar steeds of ze het nog trekken. Als ze over zes weken terugkeert, ga ik haar ophalen van Schiphol, maar knuffelen en zoenen mag niet. Aanraken liever ook niet.

,,Angst is juist je redding, zegt Evita. Zakt dat weg, dan word je misschien onachtzaam of gemakzuchtig. Ze lijkt niet eronder te bezwijken. Ze leeft op van dit werk, omdat ze nu de vrijheid en de ruimte krijgt om te doen waar ze goed in is. Ze is dankbaar dat ze het mag doen.

,,In het begin reageerden familie en vrienden vooral met vragen als: ‘Heeft het wel zin en wat zijn risico’s?’ Mijn dochter is daar nu anderhalve week en stond met haar verhaal in Trouw, op de voorpagina. Nu laten mensen ook hun bewondering zien.

,,Het is niet dat wij het liefste controle zouden willen houden, ze moet geen druk van het thuisfront voelen – dan kan ze haar werk niet doen. Evita werkt bijna veertien uur per dag en heeft weinig bereik. Maar als we skypen, kan ze even haar hart luchten: ‘Waar blijft de wereld? We hebben tenten genoeg, maar geen verpleegkundigen.’

,,Eerder voelde ik dat mensen ook bang zijn hun eigen gezondheid te verliezen als ze terugkomt. Dat verbaast mij. Dan denk ik: ‘Hallo, mensen daar zijn ten einde raad. Moeten we hen dan laten stikken?’ Die hardheid moet niet te dichtbij komen. Zijn wij de enigen die het goed moeten hebben in de wereld? Durven we geen enkel risico meer te nemen? Als vader ben ik trots op dat mijn dochter zich beschikbaar stelt voor mensen die aan de dood zijn overgeleverd.”

***

Madeleine Klinkhamer (49) woonde met haar man Roeland Monasch en dochter Coco (8) twee jaar in Sierra Leone, toen ze in augustus dit jaar voor een vakantie terugkwamen naar Nederland. Toen bleek dat de school in hoofdstad Freetown begin september niet open zou gaan, bleven Madeleine en Coco in Amsterdam. Roeland Monasch, die voor UNICEF werkt, ging wel terug. ,,Een kapitein kan zijn schip niet zomaar verlaten.”

,,We missen Roeland verschrikkelijk, maar ik begrijp dat zijn inzet nu ontzettend nodig is. Natuurlijk hebben we erover gesproken, maar niet teruggaan, was voor hem geen optie. Roeland werkt voor UNICEF, die zorgt dat de bevolking van Sierra Leone voorlichting krijgt over ebola. Ook zorgt UNICEF voor de distributie van beschermende pakken en ontsmettingsmiddel. Roeland stuurt als manager ruim 120 mensen aan, die nu erg hard werken, alle weekenden en avonden. Je kunt als manager niet wegblijven.

,,Ik heb niet aangegeven dat het een ‘no-go’ was. Anders was Roeland misschien niet gegaan. In het begin was ik wel bang, toen hij urenlang vergaderde in kleine ruimtes waar steeds meer mensen bij kwamen. Niet rationeel misschien, maar dat voelde niet prettig. Roeland luistert dan wel naar mij. Gelukkig vergaderen ze nu in grotere ruimtes.

,,Ik zou ongeruster zijn als hij in Irak, de Centraal Afrikaanse Republiek of Jemen zou werken. Roeland werkt achter de computer, hij komt niet in ebola-klinieken. En als ie daar toch moet zijn, trekt hij zo’n pak aan.

,,Eigenlijk maak ik me meer druk over ongenuanceerde koppen in het nieuws. De verhalen over ebola in de Amerikaanse staat Texas spelen in op angst, niet op feitelijke risico’s. Terwijl we juist nu meer verpleegkundigen nodig hebben, en meer vliegtuigen. Je kunt niet zomaar drie Afrikaanse landen laten stikken.

,, In het begin praatte ik veel erover. Dat doe ik nu minder, ik vind geen goed klankbord. Voor veel mensen is het moeilijk om zich in te leven. Ze oordelen zo snel dat weinig dialoog mogelijk is. Maar weinigen begrijpen waarom we doen wat we doen. Eigenlijk ben ik allang blij dat mijn dochter niet bang is.

,,Mijn eigen werk – adviezen geven over microfinanciering – zet ik vanuit Nederland voort via onze lokale vestiging. Het is onzeker of en wanneer mijn dochter en ik teruggaan naar Freetown. De school zou half oktober opengaan, maar dat is uitgesteld tot januari. Het is maar de vraag of het dan lukt. Voorlopig is bijeenkomen verboden. Veel klasgenoten –vaak kinderen van expats – zijn nu niet in Sierra Leone. Voor Coco is het moeilijk te begrijpen, maar we hebben uitgelegd dat er nu wel erg veel kindjes kunnen doodgaan, of hun ouders, ‘als papa niet terug gaat om te helpen’. Gelukkig maakt ze hier nieuwe vriendjes en vriendinnetjes.”

***
Dick van Geldere (62) is oncologisch chirurg in Zwolle. Vanaf de oprichting was hij betrokken bij Artsen zonder Grensen, een tijdje als voorzitter; sinds 1995 doet hij er geen bestuurswerk meer. Zijn vrouw Monique Nagelkerke (56) staat aan het hoofd van een missie die nu in Sierra Leone tegen ebola vecht. ,,Het is wat saai in huis, maar met kerst komt ze al terug.”

,,Monique werkt al jaren voor Artsen zonder Grenzen. Ze heeft een Masters Degree in Community Health. Ze kan goed zaken regelen, en vindt dit interessant werk. Een roeping vindt ze het niet – dan zou het tegenvallen. Ze heeft wel compassie, maar ze ziet het niet als een opoffering. Natuurlijk is het ook het bijzondere dat trekt – het is geen huisje, boompje, beestje.
,,Een epidemie is ongrijpbaarder dan het gevaar in oorlogsgebieden, maar Monique redt zich wel. Natuurlijk is het griezelig, maar je moet ook respect hebben voor dreigend gevaar. Net zoals ik als chirurg altijd bedacht moet zijn op fouten maken. Het gaat om gewichtige zaken, dus je moet op je hoede zijn.
,,Bij Artsen zonder Grenzen hebben velen zich aangemeld om ebola te bevechten, maar slechts enkelen hebben zoveel discipline en ervaring dat ze door de selectie heenkomen. Ik weet dat Artsen zonder Grenzen verantwoord werkt, het is geen kamikaze actie. Ik heb ook geen angsten dat ze helemaal niet terugkomt. In Afrika is het verkeer nog altijd het gevaarlijkste.
,,De ebolacrisis is een serieuze ramp. Maar plaats het in perspectief. Destijds in Rwanda hadden we te maken met een miljoen doden. Dat is nu niet aan de hand. We hebben mankracht tekort, maar we weten wat we moeten doen. In Syrië is dat niet zo, en vergeet ook Zuid-Soedan niet.
,,Nu Monique er niet is, moet ik vaker koken en is er niemand in huis. Maar zo doen we dat vaker in het najaar. Vorig najaar was ik zelf drie maanden aan het zeilen rond Kaap Hoorn toen Monique in Jemen was.
,,Waar ik nog het meeste tegenop zie, is het gezeur over haar terugkomst. Collega’s van mij in het ziekenhuis zeiden tegen mij: ‘Als ze terugkomt, ga ik jou een tijdje uit de weg.’ Helaas is dat geen grapje. Zelfs medici weten niet altijd dat alleen ebolapatiënten met ziektesymptomen besmettelijk zijn. Als ze daadwerkelijk koorts zou krijgen, wordt ze in Nederland direct geisoleerd. Dus als ik haar van Schiphol haal – zonder koorts – krijgt ze gewoon een knuffel, ja.”

Zuurkool met banaan

Wat ik vandaag gegeten heb: eerst muesli met soja – dat was lekker. Toen drie uurtjes niks en TOEN: chocolade-eitjes, bladerdeeghapje met room, een bruine boterham met tonijnsalade met groene carpacciosalade on the side, paling, een klein stukje paasbrood, fruitsalade, nog een bladerdeeghapje en nog één en toen een bordje met hightea-achtige hapjes: mini (cup)cakes en rouge chocomousse en nog een stuk chocolade in de vorm van een paashaas, en toen nog ijs met slagroom. Ik zou verbaasd zijn als iets ervan duurzaam was, maar zoet was het wel dus het voldeed toch aan wat je mag verwachten van De Zoete Inval. Dus… ik zit VOL.

Instanties zijn niet feministisch heb ik geleerd. Post over hypotheken gaat naar mijnheer Takken en niet naar mij, ook al heb ik nog nadrukkelijk gezegd dat ze die beter naar mij kunnen sturen. Bel ik de verzekering met een schademelding dan nemen ze wel even de schade op, maar over de claim zelf moet nog eens gebeld worden door mijn echtgenoot, omdat hij ‘nu eenmaal’ de polishouder is. Getrouwd zijn in gemeenschap van goederen, en dat ik meeverzekerd ben, verandert daar niets aan.

Gelukkig dat de ijzerhandel-medewerkers altijd blij worden van mijn komst – ik heb ze al meermalen betrapt op onderlinge strijd over wie mij mag helpen. Het levert mij goede adviezen op over het klussen zelf, en goede zin. Neem ik daarna extra gemotiveerd de boormachine ter hand – omdat ik als een volleerde professional begrijp ik waarom ik deze schroeven moet gebruiken en niet al die schroeven die ik allang al heb liggen (op maat gesorteerd ja).

Was verder nog druk met mijn eigen lieve kinderen, en met de kinderen van iemand die niet erg naar ze om kijkt. Ze hadden trek. Ze aten gezellig mee maar ze hoeven niemand te bellen over waar ze zijn, want er is niemand die ze mist. Als ik mijn eigen kinderen naar bed breng, willen ze beleefd vertrekken, al is totaal onduidelijk waarheen eigenlijk. Zie je daar maar eens niet over op te winden.

We aten wat mijn dochter had bereid, alweer zuurkool, gekookt in een kopje diksap, met gekookte eieren (dat wilde zij zo ;-), aardappels waar ze al gruwend de kiemen vanaf had gehaald en banaan (ok, origineel!). En het was best lekker ;-) Toe chipolatapudding met aardbeien.

Ok, ik ga bloggen

Ok, ik ga bloggen! Ik heb het er al zo lang over, maar tussen droom en daad staan praktische bezwaren en het constante verlangen om snel geld te verdienen. Dus niet eerst bloggen en zo opdrachtgevers zachtjes aan verleiden, nee gewoon NU betaald aan het werk. Zo laat ik allerlei gelegenheden om eens flink van me af te schrijven, zomaar aan me voorbijgaan.

Wat ik deze week tegenkwam? Rutte die zei: ‘Zwarte Piet is zwart en daar kan hij nu eenmaal ook niets aan doen.’ Oh, waarom kan ie daar niets aan doen dan? Ik bedoel: zo moeilijk is het toch niet om een optocht met anders gekleurde pieten te organiseren? En trouwens… die vraag werd gesteld tijdens de nucleaire top. Waarom gaan de vragen daar niet over nucleaire issues? Wat bedreigt ons meer? Het zwarte of oranje gezicht van een personage in een verhaal over een aardige katholieke bisschop? Of nucleaire wapens en kernafval?

Vandaag me verder verdiept in energieneutraal bouwen. Waanzinnig interessant! Projectontwikkelaars zijn samen met financiers, juristen en woningbouwcorporaties ertoe gekomen om huizen te bouwen waar de meter op nul blijft staan, ook als er in de winter hele gezinnen in wonen! De eerst vier proefwoningen zijn al klaar. Zo cool. Ik wil ook zo’n huis en dan zal ik echt – beloofd – alle dagen bloggen over wonen in zo’n huis. Meer lezen? Check www.stroomversnelling.net (En nee, ik word er niet voor betaald om die url te noemen, en krijg er verder ook niks voor terug.)

Later meer!

Hartelijkheid,

 

Hille

Olifantenbeelden van aangespoelde slippers

De Keniaanse Julie Church, een natuurbeschermer in dienst van WNF, was in 1999 aan de kust van de Indische Oceaan, omdat schildpadden zich daar voorbereidden op hun voortplanting. ,,Ik zag dat ze zich nestelden te midden van schokkende hoeveelheden plastic. Daartussenin zaten kleine kinderen speelgoed te maken van de restanten van slippers, aangespoeld na een lange reis vanuit het Midden-Oosten en zelfs Australië. Zo kwam ik op het idee om hun moeders aan te moedigen hetzelfde te gaan doen, maar dan voor verkoop op een kerstmarkt. Zo is het bedrijf Ocean Sole ontstaan.” Gepubliceerd op de achterpagina van NRC Handelsblad, 6 februari 2014 NRC_Flipfloprecycling Lees verder

Een familie voor Samuel

De tienjarige zoon van Hille Takken ontmoette afgelopen zomer voor het eerst zijn biologische moeder. Takken, zijn adoptiemoeder, schrijft over zijn rootstrip nar Chicago. Het was een succes, al leek het dat niet te worden.

Door Hille Takken, gepubliceerd in NRC Handelsblad op zaterdag 5-10-2013

Lees verder

Nooit vakantie

Veel schoolkinderen kijken uit naar de zomervakantie – heerlijk om zes weken niet naar school te hoeven! Maar hoe is het om nooit naar school te gaan? Dulaksha Kumara (14) in Sri Lanka kan het ons vertellen. Hij is een van de 186,3 miljoen kinderen die ergens ter wereld kinderarbeid verrichten, nog voor hun vijftiende verjaardag, en daardoor niet naar school gaan.

Gepubliceerd in NRC Handelsblad Lees verder

Fairtrade thee uit Sri Lanka

Nederland importeert de meeste thee uit China (21750 ton), maar ook uit India en Kenia. De meeste fairtrade thee komt uit Sri Lanka. Superunie verwerkt in huismerken van onder meer Vomar, Spar en Coop, uitsluitend fairtradethee uit Sri Lanka.

Lees verder

“Bedrijven hoeven geen belasting te ontduiken, al is het legaal”

,,Belastingontduiking hoeft niet”

De VBDO gaat de komende weken tijdens zo’n tachtig aandeelhoudersvergaderingen vragen stellen over de belastingen die internationale bedrijven betalen. ,,Het feit dat het legaal is om belastingen te ontduiken via belastingparadijzen zoals de Bahama’s en Nederland, wil nog niet zeggen dat bedrijven daarvan ook gebruik moeten maken,” zegt Giuseppe van der Helm.

Gepubliceerd in oneworld

Lees verder

Nieuwe doelen, nieuwe kansen

Sylvia Borren

“In 2015 moet de armoede gehalveerd zijn,” zo spraken de Verenigde Naties af in 2000. Nu 2015 dichterbij komt, is internationaal discussie losgebrand over de vraag welke afspraken de Verenigde Naties zouden moeten maken voor de periode na 2015. Sylvia Borren, voorzitter van het Nederlands Platform Millenniumdoelen (NPM), dringt aan op het formuleren van mensenrechten die individueel kunnen worden afgedwongen.

Artikel in Oikos Nieuws

Lees verder

Doe het samen

Sociale vernieuwers die op creatieve wijze maatschappelijke opgaven te lijf gaan, krijgen versterking van Kracht in Nederland. Dit nieuwe netwerk verbindt en versterkt burgerinitiatieven met kennis en geld. En dat is hard nodig. De aanjagers van Kracht in Nederland, spreken van niets minder dan een ‘sociale en economische transitie’ die in ons land gaande is. – Gepubliceerd in de Ode die op 29 sept als bijlage werd meegestuurd met NRC Handelsblad. Lees verder

Recyclekoning: het begon met wormenpoep

Terracycle

Tom Szaky, CEO van Terracycle

Publicatie in NRC Handelsblad – Tom Száky

Recyclekoning Tom Szaky was twintig toen hij tien jaar geleden Princeton University verliet en zijn bedrijf TerraCycle begon, met de productie van wormenpoep. Omdat zijn bedrijf groeit en Szaky grote risico’s neemt, balanceerde hij sindsdien vier keer op de rand van een faillissement. Maar TerraCycle ging niet ten onder. In plaats daarvan is het uitgegroeid tot een internationaal miljoenenbedrijf in het recyclen van bijna alles.

Lees verder

Overname Bol.com kan besparing autokilometers opleveren

Gepubliceerd op duurzaambedrijfsleven.nl

“Ahold heeft Bol.com niet overgenomen omdat dat zo’n duurzaam bedrijf is. We halen wel meer expertise in huis over online retail. Het kan best zijn dat dat op termijn ook milieudoelstellingen dient, bijvoorbeeld door een besparing op het totale aantal kilometers om producten bij klanten te krijgen.”

Lees verder

“Keurmerk bedrijf biedt schijnzekerheid”

MVO certificering

Pdf publicatie in NRC Handelsblad op 27 april 2012

,,Organisaties certificeren komt neer op het paard achter de wagen spannen.” Teun Hardjono (62) zegt het met twinkelende ogen. Hij weet dondersgoed dat veel bedrijven maar al te graag een bewijs van goed gedrag willen. Zij willen aantonen dat ze betrouwbaar zijn en winst maken met respect voor mens en natuur. Juist bedrijven die veel tijd steken in Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO), willen zich graag onderscheiden van bedrijven die niet verder komen dan greenwashing: het oppoetsen van een reputatie zonder het beleid daadwerkelijk te veranderen. Velen verlangen naar een certificaat. Hardjono ziet daar geen heil in.

Lees verder

Ook kittens vervuilen het milieu

Hebben we sinds een week twee jonge katjes in huis, lees ik dat ook katten het milieu belasten. Tien katten leggen evenveel beslag op het milieu als één mens, heeft de Universiteit in Wageningen uitgerekend. Ja, ok, poezen plassen en poepen, en ze zullen ook wel eens kotsen. Daar was ik op voorbereid. Maar dat ze de natuur uit balans brengen… Lees verder

Serveerster wordt koffiegigant

Gepubliceerd in Oneworld, in maart 2012

Dat we in Nederland steeds meer koffie met een keurmerk drinken, levert de boeren in Honduras geen windeieren. Ze vinden alleen nog wel wat coyotes op de weg.

Lees verder

UTZ wil koffiemarkt verduurzamen

Gepubliceerd in de Volkskrant

Bijna veertig procent van de Nederlanders drinkt koffie met een keurmerk en negentig procent daarvan heeft het UTZ-logo. In supermarkten is het bijvoorbeeld te vinden op pakken van Douwe Egberts, Senseo en Van Nelle. UTZ wil de koffiemarkt verduurzamen door koffieboeren te professionaliseren. Wat hebben boeren in het Midden-Amerikaanse Honduras daaraan? Lees verder

Opnieuw wierookschaarste

Gepubliceerd in NRC Handelsblad

Toen de drie koningen tweeduizend jaar geleden op 6 januari op kraambezoek gingen bij Jezus in de stal, en wierook voor hem meebrachten, was dat een luxeproduct, en dat wordt het volgens ecologen van de Universiteit Wageningen binnenkort weer. In het Britse wetenschappelijke tijdschrift Journal of Applied Ecology schrijven zij dat de wierookproductie de komende vijftien jaar halveert en op termijn wellicht volledig verdwijnt. Lees verder

Hoer zoekt man

Gepubliceerd in onzeWereld

Poetsende prostituees zijn ook geschikt voor het huwelijk. In het Zambiaanse tv-programma Ready 4 Marriage III mogen sekswerkers zich als keukenprinses en huisvrouw bewijzen. In een afvalrace koken en wassen de vrouwen erop los. De kijker sms’t wie bij de beste huwelijkskandidaten hoort en nog langer in het programma mag blijven. De kandidaten met de minste stemmen, moeten het programma verlaten. Lees verder

Naar een eerlijke telefoon kun je lang zoeken

Gepubliceerd in NRC Handelsblad

Eerlijke koffie en chocola zijn overal verkrijgbaar. Maar naar een eerlijke telefoon kun je lang zoeken. Fairphone wil zo’n telefoon produceren. Dat doel komt dichterbij nu KPN en Rabomobiel inhaken, zoals gisteren bekend werd tijdens een Fairphone evenement in de Waag.  Lees verder